Historie
Het rijke verleden van de NWHHT; 20 jaar hoofd-hals oncologie
Op 8 april 1983 werd de eerste Workshop voor de Nederlandse centra met hoofd-halsoncologische expertise georganiseerd in Rotterdam. Het onderwerp was het plaveiselcelcarcinoom van de mobiele tong.
Figuur 1 Workshop Rotterdam 1983
Reden van dit Rotterdamse initiatief was dat men in de hoofd-halsoncologische centra, die in Nederland niet verder dan 75 km. van elkaar liggen, nauwelijks bekend was met de behandelprotocollen van andere centra en al helemaal niet de resultaten daarvan kende, als deze niet ergens gepubliceerd waren. De behandelingsresultaten van de diverse centra waren moeilijk vergelijkbaar door gebrek aan uniformiteit in de presentatie. Dit was voor een drietal collegae M.F. de Boer, P.P. Knegt uit Rotterdam en P.F. Schouwenburg uit Amsterdam, aanleiding initiatieven te ontplooien die in 1984 leidde tot de oprichting van de Nederlandse Werkgroep Hoofd-HalsTumoren. De 7 Academische centra en de beide categorale kanker ziekenhuizen, het AvL en de DDHK, vormden de Stichting NWHHT.
Figuur 1 Het begin van de NWHHT in 1984
Tijdens de oprichtingsvergadering op 15 juni 1984 in Amsterdam zette De Boer in zijn openingsspeech de uitgangspunten van de NWHHT i.o. uiteen. Het plan was jaarlijks afwisselend workshops en wetenschappelijke vergaderingen te organiseren, bij toerbeurt plaatshebbend in de deelnemende centra. Tijdens de workshops wordt retrospectief onderzoek, tevoren verricht door de centra, gepresenteerd en bediscussieerd. De wetenschappelijke vergaderingen, voor iedereen toegankelijk, zijn bedoeld voor het uitwisselen van nieuwe ontwikkelingen in de zorg. Verder heeft de NWHHT als doel de behandeling van hoofd-halskanker in brede zin te bevorderen, zoals het verbeteren van de organisatiegraad van de Nederlandse centra, het ontwikkelen van nationale behandelingsprotocollen en nastreven van een uniforme documentatie.
Figuur 2 Een kleurrijke greep uit de talloze congresaankondigingen |
In de loop der jaren zijn meer dan 20 workshops en wetenschappelijke vergaderingen gehouden over retrospectieve studies, over andere aspecten van de zorg en zaken van meer organisatorische aard. Hieronder zijn deze in chronologische volgorde opgesomd.
1986 Neus-, neusbijholtencarcinoom ErasmusMC
1987 De mandibula centraal UMCG
1988 T3-larynxcarcinoom UMCU
1989 Prognostische factoren in de hoofd-halsoncologie AZM
1990 Witte raven UMCN
1991 Uniforme documentatie en registratie LUMC
1991 Peri-operatieve zorg ErasmusMC
1992 Wetenschapsmarkt van onderzoekslijnen VUMC
1993 Orofarynxcarcinoom AVL/NKI
1994 Grenzen aan de zorg in de H&Honcologie Hoenderloo
1995 Combined meeting NWHHT-BAHNO-ESHNR UMCG
1996 Speekselkliertumoren UMCU
1997 Joint meeting NWHHT-BAHNO Londen
1998 Hypofarynxcarcinoom AZM
1999 Protocol, Preventie, Palliatie Epe
2000 Hoofd-halstumoren: het micromilieu UMCN
2001 1e European Conference on H&Ncancer Lille
2002 Orgaansparende behandeling ErasmusMC
2003 2e European Conference on H&Ncancer Lille
2004 20 jaar NWHHT, een terugblik Vlieland
Figuur 3 Workshop uniforme documentatie en registratie 1991, Leiden
Tijdens de lustrumcongressen in 1994 in Hoenderloo, 1999 in Epe en 2004 op Vlieland werden respectievelijk de grenzen van de zorg verkend, werden protocol/preventie en palliatie nader belicht en werd bij het laatste lustrum teruggekeken op 20 jaar behandeling in het hoofd-halsgebied en werd de veranderende ?state of the art? in behandeling gedurende 20 jaar in beschouwing genomen.
Figuur 4 Lustrumcongres 1994 in Hoenderloo
Figuur 5 Lustrumcongres 1999 in Epe
Figuur 6 Lustrumcongres 2004 op Vlieland
In 1994 werd ter gelegenheid van 10 jarig bestaan een inventarisatie verricht van het wetenschappelijk onderzoek op dat moment in de centra verricht. Het resultaat werd in de vorm van een boekje bij het congres in Hoenderloo aan alle aanwezigen aangeboden.
Dankzij doortastende voorzitters (van de oprichting tot heden, achtereenvolgens, P.F. Schouwenburg, 1984-1988, R. de Langen, 1989, J.L.N. Roodenburg, 1989-1997, I van der Waal, 1998-2000, J.H.A.M. Kaanders, 2001-2003, en B.F.A.M. van der Laan, 2004 tot heden) en hun besturen (het Dagelijks Bestuur en het Algemeen Bestuur, hetgeen is samengesteld uit vertegenwoordigers van alle deelnemende centra) werden in de loop der tijd een aantal belangrijke projecten uitgevoerd.
Figuur 7 Publicatie 1994 Wetenschappelijk onderzoek |
Zo werden door middel van een schriftelijke enquête de samenstelling en het functioneren van de werkgroepen geïnventariseerd en werd op basis daarvan een traject in gegaan van multidisciplinaire visitatie van de centra, aangesloten bij de NWHHT. De eerste ronde is enkele jaren geleden afgesloten en gewerkt wordt aan een follow-up daarvan.
Er werd een NWHHT beleidsnotitie opgesteld, die de titel meekreeg: ?Nota 2001?, die kort daarna werd opgevolgd door de ?Nota 2013?.
De nascholing van tandartsen en huisartsen werd met een nationaal programma aangepakt, om zo de diagnostiek in een vroeg stadium te verbeteren.
De NWHHT was ook initiatiefnemer bij de richtlijn ontwikkeling voor diagnostiek en behandeling van hoofd-halstumoren.
Figuur 8 Twee richtlijnen uitgeven door NWHHT en CBO
In enkele jaren kwamen richtlijnen voor het larynxcarcinoom en het mondholte- /orofarynxcarcinoom tot stand en werd begonnen met de richtlijn voor het hypofarynxcarcinoom. Met betrekking tot de richtlijn voor het larynxcarcinoom werd een kosten-effectiviteitsstudie verricht door het Instituut voor ?medical technology assessment? te Rotterdam. Resultaten daarvan werden gepubliceerd.
Ook werd een knelpunten rapport opgesteld naar aanleiding van wachttijden voor diagnostiek en behandeling in de centra voor hoofd-halsoncologie. Dit rapport was aanleiding tot discussie in de Tweede Kamer, hetgeen resulteerde in een advies van de minister aan de Vereniging van Academische Ziekenhuizen.
De NWHHT heeft een initiërende rol gespeeld bij de oprichting van de Paramedische Werkgroep Hoofd-HalsTumoren (PWHHT). Sinds 23 mei 2003 zijn namelijk de paramedische specialisten die zich bezighouden met de begeleiding en rehabilitatie van patiënten met een hoofd-halstumor in een landelijke Hoofd-HalsTumoren (PWHHT). Sinds 23 mei 2003 zijn namelijk de paramedische specialisten die zich bezighouden met de begeleiding en rehabilitatie van patiënten met een hoofd-halstumor in een landelijke werkgroep verenigd en is tussen beide werkgroepen intensief contact, hetgeen uiteindelijk de patiënt ten goede komt. De oprichting werd een feit tijdens een symposium waar alle ondersteunende specialismen zich presenteerden.
Ten slotte heeft de NWHHT een belangrijke rol gespeeld bij het uitbouwen van de internationale betrekkingen. Zo werd een gemeenschappelijke vergadering gehouden met The British Association of Head and Neck Oncologists (BAHNO) in Londen en werd onder auspiciën van de NWHHT het ?International Congres on Oral Cancer? in Scheveningen gehouden, werd in het Franse Lille tweemaal een congres georganiseerd voor de Europese werkgroepen op hoofd-halsgebied en werd een aanzet gegeven tot formering van de ?European Head and Neck Cancer Society?.
|
Figuur 10 1e Europese Congres in Lille |
Met de beroepsverenigingen voor Keel-,Neus- en Oorheelkunde en Heelkunde van het Hoofd-Halsgebied en voor Mondziekten en Kaakchirurgie werden vervolgopleidingen tot hoofd-halschirurg opgezet (KNOVO en KIVO, waarbij de opleidingsklinieken voor dit doel worden gevisiteerd.
Al deze projecten, vergaderingen, symposia en congressen konden slechts worden uitgevoerd dankzij een uitstekend secretariaat. In de eerste jaren werd de secretariële ondersteuning van de NWHHT voorzien vanuit IKA door mevrouw Els Steenland en later door mevrouw Mirjam Boon en de jaren daarop volgend tot op heden regelde mevrouw Ria van Heerden van Putten, aanvankelijk vanuit het IKMN, de laatste jaren free lance in dienst bij de NWHHT, met strakke hand de meest ingewikkelde zaken.
Door haar initiatief ontstond een logo dat meer dan 10 jaar op alle officiële NWHHT stukken prijkte en werd dat kort geleden gemoderniseerd naar een ontwerp van mevrouw G. Hordijk-de Vos.
Figuur 11 logo NWHHT van 1989-2004 logo NWHHT 2004-heden
Het ontwerp was oorspronkelijk bedoeld voor de erepenning van de NWHHT, uitgereikt aan hoofd-halschirurgen met grote verdienste voor de NWHHT en/of de hoofd-halsoncologie in Nederland.
De erepenning werd tijdens drie achtereenvolgende lustra uitgereikt aan: E. Van Slooten, P.C. de Jong, P. van der Boek, G.B. Snow en A. Vermey
Figuur 12 De houders van de NWHHT erepenning
De tweejaarlijkse Nieuwsbrief onderging een gedaante wisseling dankzij advertentieinkomsten en werd omgedoopt tot Hoofd-Hals Journaal. De Nieuwsbrief/Hoofd-hals Journaal kent inmiddels de 16e jaargang.
Figuur 13 Tijdschrift NWHHT
In de loop der tijd werd het karakter minder vrijblijvend en zijn de deelnemende centra vanaf 2000 verplicht een jaarlijkse bijdrage in de kas van de NWHHT te storten.
De NWHHT is in 20 jaar uitgegroeid tot een toonaangevend instituut, waarin hoofd-halsoncologen zijn verenigd. Dit instituut is nu de gerespecteerde gesprekspartner waar het zaken betreft aangaande hoofd-halsoncologie, zowel in Nederland als ook over de grens.
